२०२६-०७-१७

स्तोत्रानुवाद-१२: वाचनप्रशंसा

(अनुष्टुप्‌ छंद)

संदर्भः 'आमोदः (सम्पूर्ण संस्कृतम्)’ या ८-वी ते १०-वी करताच्या पुस्तकातील एक पाठ

याचा संदर्भ डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांच्याशी जोडलेला आहे,  ज्यांचा वाढदिवस (१५ ऑक्टोबर) 'वाचनप्रेरणादिवस' म्हणून साजरा केला जातो. हे श्लोक सांगतात की वाचनाने चारित्र्य, ज्ञान, विज्ञान आणि उत्साह कसे विकसित होतात.

मराठी अनुवादः नरेंद्र गोळे २०२६०७१७


शीलं सद्गुण सम्पत्तिः
ज्ञानं विज्ञानमेवच
उत्साहो वर्धते येन
वाचनं तद् हितावहम्

शील, सद्गुण, संपत्ती
ज्ञानविज्ञान आणिक
उत्साह वाढतो ज्याने
वाचणे ते हितावह

मनुजा वाचनेनैव
बोधन्ते विषयान् बहून्
दक्षा भवन्ति कार्येषु
वाचनेन बहुश्रुताः

माणसा वाचनानेच
ज्ञानवैविध्य जाणवे
कामात दक्ष तो होई
वाचल्याने, बहुश्रुत

वाल्मिकी व्यास बाणाद्याः
प्राचीनः कविपन्डिताः
तान् शिक्षयन्ति सततं
ये सदा वाचने रताः

वाल्मिकी, व्यास, बाणादी
पुराणे काव्यपंडित
शिकवती सदा हेच
वाचनात व्हावे रत

अद्ययावद्धि ज्ञानाय
वृत्तपत्रं पठेत्सदा
सर्वविधसुविद्यार्थं
वाचनमुपकारकम्

अद्ययावत ज्ञानार्थ
वाचावे वृत्तपत्र ते
बहुविध विद्यांसाठी
वाचणे उपकारक

वृथाभ्रमणकुक्रीडा
परपीडापभाषणैः
कालक्षेपो न कर्तव्यो
विद्यार्थी वाचनं श्रयेत्

हिंडणे खेळणे व्यर्थ
त्रास देणे नि निंदणे
वेळ घालवणे टाळा
विद्यार्थ्यां श्रेय वाचणे

वाचनं ज्ञानदं बाल्ये
तारुण्ये शीलरक्षकम्
वार्धक्ये दुःखहरणं
हितं सद् ग्रंथवाचनम्

वाचने बोध हो बाल्ये
यौवने शीलरक्षण
वृद्धत्वी दुःख हरणे
साधे सद्ग्रंथवाचने

कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:

टिप्पणी पोस्ट करा

काय नुसते वाचता प्रतिसाद द्या
हातची राखून द्या पण दाद द्या
आंधळ्यांची दिव्यदृष्टी व्हा तुम्ही
अन् मुक्यांना नेमके संवाद द्या

जीव कासावीस झाला आमुचा
मूळचे नाही तरी अनुवाद द्या
कालची आश्वासने गेली कुठे?
ते पुन्हा येतील त्यांना याद द्या

वेगळे काही कशाला ऐकवा?
त्याच त्या कविताच सालाबाद द्या
एवढा बहिरेपणा नाही बरा,
हाक कोणीही दिली तर साद द्या

गोरगरिबांना कशाला भाकरी?
गोरगरिबांना अता उन्माद द्या
व्हायचे सैतान हे डोके रिते,
त्यास काही छंद लावा नाद द्या

- नामानिराळा, मनोगत डॉट कॉम २००५०६१४
.